Kira Artış Oranı Nasıl Hesaplanır? TÜFE Kuralı ve Örnek Hesap

Kira Artış Oranı Nasıl Hesaplanır? TÜFE Kuralı ve Örnek Hesap

Kira artış oranı nasıl hesaplanır sorusunun cevabı Türk Borçlar Kanunu’nun 344. maddesinde yatar: yenilenen kira döneminde zam, TÜİK’in açıkladığı son 12 aylık TÜFE ortalamasını aşamaz. Mevcut kirayı bu oranla çarpıp 1 eklersiniz, çıkan rakam yeni kiradır.

Aşağıda kuralı, adım adım hesabı, konut ile işyeri arasındaki farkı ve anlaşamadığınızda ne yapacağınızı bulacaksınız.

Kısaca

  • Zam tavanı, sözleşme yenileme ayındaki 12 aylık TÜFE ortalamasıdır
  • Kasım 2026 yenilemeleri için tavan yüzde 31,23
  • Hesap: eski kira x (1 + oran)
  • 5 yıldan uzun kiralarda hâkim emsale göre belirler
Kira artış oranının dört adımda hesaplanmasını gösteren adım adım görsel
Hesap dört adımda tamamlanır.

Kira artış oranı nasıl hesaplanır ve yasal dayanak nedir?

Dayanak Türk Borçlar Kanunu’nun (TBK) 344. maddesidir. Madde, kira bedelinin yenilenen dönemde bir önceki kira yılında gerçekleşen TÜFE’nin 12 aylık ortalamasındaki değişim oranını geçemeyeceğini söyler. TÜFE, Tüketici Fiyat Endeksi’nin kısaltmasıdır ve TÜİK (Türkiye İstatistik Kurumu) her ayın başında açıklar.

Burada iki ayrıntı sık karıştırılır. Birincisi, kullanılan oran yıllık enflasyon değil, son 12 ayın ortalamasına göre hesaplanan değişimdir. İkincisi, oran sözleşmenin yenilendiği aya göre belirlenir; yani Kasım’da yenilenen sözleşme için Ekim ayı verisi esas alınır.

Kasım 2026 için geçerli oran ne kadar?

TÜİK’in Ekim 2026 verisine göre 12 aylık ortalamalara göre TÜFE değişimi yüzde 31,23 oldu. Dolayısıyla Kasım 2026’da yenilenen konut ve işyeri kiralarında zam, en fazla yüzde 31,23 olabilir. Oran her ay değiştiği için kendi yenileme ayınızın rakamını TÜİK’in resmi sitesinden teyit edin.

Dikkat: Yüzde 31,23 yalnızca Kasım 2026 yenilemeleri içindir. Başka bir ayda yenilenen sözleşme için o ayın oranına bakın.

Kira zammı hesaplama formülü nasıl uygulanır?

Formül basittir: yeni kira = eski kira x (1 + oran / 100). Yüzde 31,23 için çarpan 1,3123 olur. Hesap makinesi yerine kâğıt üstünde de yapabilirsiniz.

  1. TÜİK’in açıkladığı, yenileme ayınıza ait 12 aylık ortalama TÜFE oranını bulun.
  2. Oranı 100’e bölüp 1 ekleyin; Kasım 2026 için 1,3123.
  3. Mevcut aylık kirayı bu çarpanla çarpın.
  4. Sonucu kuruşa kadar yazın; yuvarlamayı sözleşmede ya da ihtarda belirtin.

Aşağıdaki tablo, Kasım 2026 yenilemesi için tavan tutarları gösteriyor. Kiranız daha düşük bir zamla da yenilenebilir; tablodaki rakamlar yalnızca üst sınırdır.

Mevcut kiraZam tutarıYeni kira (tavan)
10.000 TL3.123 TL13.123 TL
15.000 TL4.684,50 TL19.684,50 TL
20.000 TL6.246 TL26.246 TL
30.000 TL9.369 TL39.369 TL

Örneğin kirası 20.000 TL olan bir daire için hesap şöyle yürür: 20.000 x 1,3123 = 26.246 TL. Zam tutarı 6.246 TL’dir. Ev sahibi 28.000 TL isterse, aradaki 1.754 TL’lik fark tavanı aştığı için geçerli olmaz. Kiracı isterse tavan kadar ödeyerek durumu yazılı olarak kayda geçirebilir.

İpucu: Yıllar içinde kira farklı oranlarda artmışsa her yeni dönemi bir önceki dönemin kirası üzerinden hesaplayın; oranları toplamayın, çarpın.

Konut ve işyeri kiralarında artış kuralı aynı mı?

Evet, TBK 344 konut ve çatılı işyeri kiralarında aynı tavanı getirir. Eskiden konutlar için ayrıca uygulanan yüzde 25’lik geçici üst sınır Temmuz 2024’te sona erdi; bugün geçerli sınır yalnızca TÜFE ortalamasıdır. Bu bilgiyi Mevzuat Bilgi Sistemi üzerinden TBK ve ilgili geçici maddeyle kontrol edebilirsiniz.

Fark, sözleşme serbestisinde ortaya çıkar. Taraflar tavanın altında bir zam konusunda anlaşabilir. Sözleşmeye tavanın üstünde bir artış yazılmışsa o hüküm, TBK 344 gereği geçersiz sayılır.

Kira sözleşmesi imzalarken bu madde çoğu kişinin gözünden kaçar. Oysa ilk yılın kirası serbestçe belirlenir; tavan yalnızca sonraki yenileme dönemlerinde devreye girer. Yani ilk kirayı çok yüksek yazıp sonraki zamları düşük tutmak, ilk anlaşmada taraflar için bilinçli bir tercihtir ve yasaya aykırı sayılmaz. Bu nedenle sözleşmeyi imzalamadan önce çevredeki benzer evlerin kiralarına bakmak gerekir.

  • Konut kirası: tavan 12 aylık TÜFE ortalaması
  • Çatılı işyeri kirası: aynı tavan
  • Sözleşmede “her yıl ortalama TÜFE + 5 puan” gibi bir ifade varsa tavan aşımı geçersizdir
Kasım 2026 için yüzde 31,23 kira artış tavanını ve örnek hesabı gösteren kutular
Kasım 2026 yenilemeleri için üst sınır.

Kira zammı ne zaman ve nasıl bildirilir?

Zam, sözleşmenin yenilendiği tarihten itibaren geçerlidir. Sözleşmede artış oranı yazılıysa ev sahibinin ayrıca bildirim yapması gerekmez; yazılı değilse oran üzerinde anlaşmak ya da dava yolunu izlemek gerekir. En sağlıklı yöntem, yeni dönemden önce yazılı bildirim yapmak ve ödemeyi banka havalesiyle, açıklamasında dönemi belirterek yapmaktır.

İpucu: Kiracıysanız ödemeleri her zaman IBAN’a yapın ve açıklamaya “Kasım 2026 kirası” yazın. Nakit ödemenin ispatı zordur.

Kiracı zamma itiraz edecekse tavan aşımını somut hesapla göstermelidir. Daha yüksek bir miktar ödenmişse fazlası geri istenebilir. Her iki taraf için de kira artışını her yenileme döneminde takip etmek, ileride yaşanacak anlaşmazlıkları azaltır.

Pratikte işleyiş şöyledir: ev sahibi yenileme ayından önce bir hesap yapıp kiracıya yazılı ya da mesajla bildirir, kiracı rakamı TÜİK’in açıkladığı orana göre kontrol eder. Rakamlar tutuyorsa yeni dönem sorunsuz başlar. Tutmuyorsa kiracı kendi hesabını gerekçesiyle birlikte paylaşır. Böylece tartışma duygusal bir pazarlıktan çıkıp, herkesin doğrulayabileceği bir hesaba dönüşür.

Enflasyonun düştüğü dönemlerde kiranın nasıl seyrettiği ayrı bir tartışma konusu; ayrıntı için enflasyon düşerken kira artarsa ne olur yazımıza bakabilirsiniz.

5 yıl sonra kira tespit davası nasıl işler?

TBK 344, tavanı aşan zamma karşı bir önlem getirirken, uzun süreli kiralarda piyasa gerçeğinden uzaklaşmayı da dengeler. Kira süresi 5 yılı doldurduktan sonra, yeni dönem için kira bedeli hâkim tarafından belirlenir. Hâkim; kiralananın durumunu, emsal kira bedellerini ve TÜFE’deki değişimi birlikte değerlendirir.

Tespit davası açmak için gerekenler

  • Kira süresinin en az 5 yıl dolmuş olması
  • Yeni kira dönemi başlamadan önce yazılı bildirim ya da dava
  • Çevredeki benzer kiralara ait ilan ve emlak değerlendirme belgeleri
  • Sulh hukuk mahkemesine başvuru

Tespit davasında hâkim, TÜFE tavanından bağımsız karar verebilir; yani bazen tavandan yüksek, bazen düşük bir bedel çıkabilir. Dava süreci aylar sürdüğü için kiracı ile ev sahibinin çoğu zaman önce uzlaşmayı denemesi daha az maliyetlidir.

Konut piyasasındaki genel fiyat hareketlerini görmek isterseniz konut fiyatlarındaki artış devam ediyor mu yazımız emsal karşılaştırması için fikir verir.

Kira zammı öncesi yapılacak beş kontrol maddesini listeleyen görsel
Zam konuşmasından önce bu maddelere bakın.

Yeni kira bedelini bütçeye nasıl yerleştirmeli?

Zam yüzde 31,23 gibi yüksek çıktığında aylık gider hızla artar. Kiracı için önce yeni kiranın net gelire oranına bakmak gerekir. Sık verilen bir kural, kiranın gelirin üçte birini geçmemesidir; bu bir yasa değil, bütçe yönetimi tavsiyesidir.

Zam sonrası bütçeniz sıkışıyorsa ev sahibiyle pazarlık yapmak mümkündür. Ödeme düzenini, depozito durumunu ve süreyi birlikte görüşmek, yalnızca yüzdeyi tartışmaktan daha verimli sonuç verir. Beklenmedik masraflara karşı rezerviniz için acil durum fonu kaç aylık olmalı yazısı yol gösterir.

  • Yeni kirayı aylık net gelire bölerek oranı görün
  • Aidat, elektrik ve su gibi ek giderleri kiraya ekleyin
  • Taşınma maliyetini zamla kıyaslayın: depozito, nakliye, komisyon
  • Ev sahibiyle uzun süreli ve yazılı bir anlaşma yapın

Sıkça Sorulan Sorular

Kira zammı oranı hangi aya göre belirlenir?

Oran, sözleşmenin yenilendiği aydan bir önceki ayın TÜİK verisine göre belirlenir. Örneğin Kasım ayında yenilenen sözleşme için Ekim ayında açıklanan 12 aylık ortalama TÜFE esas alınır. Kendi yenileme tarihinizi sözleşmenizden kontrol edin.

Ev sahibi tavandan fazla zam isterse ne olur?

Tavanı aşan kısım hukuken geçersizdir. Kiracı yalnızca yasal sınıra kadar olan artışı ödemekle yükümlüdür. Fazla ödeme yapıldıysa bu tutarı geri talep etmek mümkündür; bu aşamada ödeme belgelerinizi saklamanız ispat için önemlidir.

Kira artışı sözleşmede yazmıyorsa zam yapılabilir mi?

Evet, artış oranı yazılı olmasa bile TBK 344 kapsamında yenilenen dönem için zam talep edilebilir; ancak oran tavanı aşamaz. Oran üzerinde anlaşamayan taraflar uzlaşma yoluna gidebilir ya da kira bedelinin belirlenmesi için sulh hukuk mahkemesine başvurabilir.

TÜFE ortalaması nereden öğrenilir?

TÜİK her ayın üçüncü gününe yakın bir tarihte TÜFE bültenini yayımlar. Bültende 12 aylık ortalamalara göre değişim oranı ayrıca yer alır. Güncel oranı doğrudan TÜİK’in resmi sitesindeki Tüketici Fiyat Endeksi sayfasından görebilirsiniz.

Kira zammı için nereden başlamalı?

Önce sözleşmenizin yenilenme ayını bulun, o aya ait 12 aylık TÜFE ortalamasını TÜİK’ten teyit edin ve formülle tavanı hesaplayın. Sonra ev sahibi ya da kiracıyla bu rakam üzerinden yazılı olarak konuşun. Uzlaşma olmazsa 5 yıl kuralını ve tespit davasını hatırlayın.

Diğer Haberler